OSMANLI Devleti’nin hakimiyetindeki ülkeler

Osman Gazi, Bizans’a karşı genişleme politikasını uygulayarak, İnegöl, Karacahisar ve Yarhisar’ı ele geçirdi ve bölgenin mühim merkezlerinden olan Bilecik’i alarak, burayı beyliğin merkezi yaptı (1299). Bu tarih devletin kuruluş tarihi olarak kabul edilir.

Osmanlı İmparatorluğu ya da Osmanlı Devleti (Osmanlıca: دولت عليه عثمانیه, romanize: Devlet-i Aliyye-i Osmâniyye), aynı zamanda Türk İmparatorluğu, 1299 yılında Oğuz Türklerinden Osman Gazi‘nin kurduğu Osmanlı Hanedanı’nın hükümdarlığında Orta Çağ’dan Yakın Çağ’a kadar varlığını sürdürmüş bir imparatorluktur.

OSMANLI Devleti’nin hakimiyetindeki ülkeler; 1. Türkiye : 2. Bulgaristan (545 yıl) 3. Yunanistan (400 yıl) 4. Sırbistan (539 yıl) 5. Karadağ (539 yıl) 6. Bosna-Hersek (539 yıl) 7. Hırvatistan (539 yıl) 8. Makedonya (539 yıl) 9. Slovenya (250 yıl) 10. Romanya (490 yıl) 11. Slovakya (20 yıl) Osmanli adı :Uyvar 12. Macaristan (160 yıl) 13. Moldova (490 yıl) 14. Ukrayna (308 yıl) 15. Azerbaycan (25 yıl) 16. Gürcistan (400 yıl) 17. Ermenistan (20 yıl) 18. Güney Kıbrıs (293 yıl) 19. Kuzey Kıbrıs (293 yıl) 20. Rusya’nın güney toprakları (291 yıl) 21. Polonya (25 yıl)-himaye- Osmanlı adı: Lehistan 22. İtalya ‘nın güneydoğu kıyıları (20 yıl) 23. Arnavutluk (435 yıl) 24. Belarus (25 yıl) -himaye- 25. Litvanya (25 yıl) -himaye- 26. Letonya (25 yıl) -himaye- 27. Kosova (539 yıl) 28. Voyvodina (166 yıl) Osmanlı adı: Banat 29. Irak (402 yıl) 30. Suriye (402 yıl) 31. İsrail (402 yıl) 32. Filistin (402 yıl) 33. Ürdün (402 yıl) 34. Arabistan (399 yıl) 35. Yemen (401 yıl) 36. Umman (400 yıl) 37. Birlesek Arap Emirlikleri (400 yıl) 38. Katar (400 yıl) 39. Bahreyn (400 yıl) 40. Kuveyt (381 yıl) 41. Iranın batı toprakları (30 yıl) 42. Lübnan (402 yıl) 43. Mısır (397 yıl ) 44. Libya (394 yıl) Osmanlı adı:Trablusgarp 45. Tunus (308 yıl ) 46. Cezayir (313 yıl) 47. Sudan (397 yıl ) Osmanlı adı: Nubye 48. Eritre (350 yıl ) Osmanlı adı: Habes 49. Cibuti (350 yıl) 50. Somali (350 yıl ) Osmanlı adı: Zeyla 51. Kenya sahilleri (350 yıl ) 52. Tanzanya sahilleri (250 yıl) 53. Çad’ın kuzey bölgeleri (313 yıl ) Osmanlı adı: Reşade 54. Nijer’in bir kısmı (300 yıl) Osmanlı adı: Kavar 55. Mozambik’in kuzey toprakları (150 yıl) 56. Fas (50 yıl ) -himaye- 57. Bati Sahra (50 yıl) -himaye- 58. Moritanya (50 yıl) -himaye- 59. Mali (300 yıl ) Osmanlı adı: Gat kazası 60. Senegal (300 yıl) 61. Gambiya (300 yıl ) 62. Gine Bissau (300 yıl) 63. Gine (300 yıl ) 64. Etiyopya’nın bir kısmı (350 yıl) Osmanlı adı: Habeş Osmanlı Kara hudutları sınırları içinde resmen bulunmamakla birlikte fiilen Hilafete bağlı yerler: 64. Hindistan Müslümanları -Pakistan- 65. Doğu Hindistan Müslümanları -Bangladeş- 66. Singapur 67. Malezya 68. Endonezya 69. Türkistan Hanlıkları 70. Nijerya 

sürmüştür.^[16]

Sıra	Padişah	Portre	Tahta gelişi	Tahttan inişi	Saltanat süresi	Tuğra	Notlar
1	I. Osman Gazi, Bey		y. 1299	y. 1326	27 yıl	– [c]	Ertuğrul Gazi ve Halime Hatun‘un oğludur. Osmanlı Devleti’ni kurdu. Ölene kadar tahttan inmedi.[17]
2	Orhan Gazi, Bey		y. 1326	y. 1359	33 yıl		Osman Gazi ve Malhun Hatun‘un oğludur. Ölene kadar tahttan inmedi.[18]
3	I. Murad Hüdâvendigâr, Şehit, Gazi (1383’ten sonra Sultan)		y. 1359	1389	30 yıl		Orhan Gazi ve Nilüfer Hatun‘un oğludur. Sultan ünvanını kullanan ilk padişahtır. Ölene kadar tahttan inmedi. I. Kosova Muharebesi‘nde, savaştan sonra savaş meydanında suikasta uğrayarak öldürüldü.[19]
4	I. Bayezid Yıldırım, Sultân-î İklim-i Rûm		1389	1402	13 yıl		I. Murad ve Gülçiçek Hatun‘un oğludur. Anadolu‘da büyük ölçüde Türk siyasi birliğini sağladı. Ankara Muharebesi‘nde esir düştü (saltanatı bitti). 1402’de Fetret Devri başladı. 8 Mart 1403’te, Akşehir‘de tutsak iken öldü.[20]
Fetret Devri[d] (20 Temmuz 1402 – 5 Temmuz 1413)
–	İsa Çelebi		1403–1405 (Batı Anadolu Bölgesi Sultanı)	1406	–	–	Ankara Muharebesi sonrasında İsa Çelebi, kardeşi Musa Çelebi‘yi mağlup etti ve yaklaşık iki yıl boyunca İmparatorluğun Anadolu topraklarının batı bölümünü kontrol etmeye başladı. 1405’teki Ulubat Muharebesi‘nde Mehmed Çelebi‘ye mağlup oldu. 1406’da öldürüldü.
–	Emir Süleyman Çelebi Rumeli‘nin ilk sultanı		20 Temmuz 1402	17 Şubat 1411[21]	–		Ankara Muharebesi’nde Osmanlı Devleti’nin yenilmesinden kısa bir süre sonra, imparatorluğun Avrupa kısmı için Rumeli Sultanı ünvanını aldı. 17 Şubat 1411’de öldürüldü.[21]
–	Musa Çelebi Rumeli‘nin ikinci sultanı		18 Şubat 1411	5 Temmuz 1413[22]	–	–	18 Şubat 1411’de Süleyman Çelebi‘nin ölümünün hemen ardından imparatorluğun Avrupa kısmı için Rumeli Sultanı ünvanını aldı.[23] 5 Temmuz 1413’te Mehmed Çelebi‘nin kuvvetleri tarafından Samokov yakınlarında öldürüldü.[24]
–	I. Mehmed Anadolu Sultanı		1403–1406 (Doğu Anadolu Bölgesi Sultanı)1406–1413 (Anadolu Sultanı)	5 Temmuz 1413	–	–	Ankara Muharebesi‘nden hemen sonra Anadolu topraklarının doğu kısmını kontrol altına aldı. 1405’teki Ulubat Muharebesi‘nde, kardeşi İsa Çelebi‘yi mağlup etti. İsa’nın 1406’daki ölümünden sonra Osmanlı’nın Anadolu topraklarındaki tek hükümdarı oldu. 5 Temmuz 1413’te, Musa‘nın ölümü üzerine Osmanlı Sultanı oldu.
Saltanat yeniden başladı.
5	I. Mehmed Çelebi, Kirişçi		1413	1421	8 yıl		I. Bayezid ve Devlet Hatun‘un oğludur. Ölene kadar tahttan inmedi.[25]
6	II. Murad Koca Sultân, Gazi		1421	1444	23 yıl		I. Mehmed ve Emine Hatun‘un oğludur.[26] Kendi özgür iradesiyle tahttan feragat etti ve tahtı oğlu Mehmed‘e bıraktı.[27]
7	II. Mehmed		1444	1446	2 yıl		II. Murad ve Hüma Hatun‘un oğludur.[28] Babasının tahttan ayrılması üzerine, 12 yaşındayken tahta geçti. Babasına tekrar padişah olmasını rica ettikten sonra tahtı teslim etti.[27]
–	II. Murad Koca Sultân, Han, Gazi, Muradî		1446	3 Şubat 1451	5 yıl		Tahta ikinci çıkışı. Yeniçeri isyanı neticesinde tahtta geri dönmek zorunda kaldı.[29] Ölene kadar tahttan inmedi.[26]
–	II. Mehmed Fâtih Sultân Mehmed Han, Kayser-i Rûm, Ebû’l Feth		3 Şubat 1451	3 Mayıs 1481	30 yıl		Tahta ikinci çıkışı. 29 Mayıs 1453’te İstanbul’u fethetti, Bizans İmparatorluğu‘nu yıktı ve “Fatih” ünvanını ve Kayser-i Rûm (Roma İmparatoru) ünvanını aldı. Osmanlı Devleti‘nde ilk defa altın para bastırdı. Ölene kadar tahttan inmedi.[30]
8	II. Bayezid Sultân Bayezid-î Velî, Han, Gazi, Adlî		19 Mayıs 1481	25 Nisan 1512	31 yıl		II. Mehmed ve Emine Gülbahar Hatun veya Sitti Mükrime Hatun‘un oğludur. Döneminde, yükselmekte olan devlette durgunluk hâkimdi. Yeniçerilerin isyanı sebebiyle oğlu I. Selim lehine tahttan feragat etti. 26 Mayıs 1512 tarihinde Dimetoka yakınlarında öldü.[31]
9	I. Selim Yavuz Sultân Selim, Han, Gazi, Selîmi		25 Nisan 1512	21 Eylül 1520	8 yıl		II. Bayezid ve Gülbahar Hatun‘un oğludur. Doğu ağırlıklı fetihler yaptı. İslam birliği politikası güttü. Osmanlı topraklarını 8 yılda 2,5 kat büyüttü. Ölene kadar tahttan inmedi.[32]
10	I. Süleyman Kanûnî Sultân Süleyman, Han, Muhteşem, Muhibbî		30 Eylül 1520	7 Eylül 1566	46 yıl		I. Selim ve Ayşe Hafsa Sultan‘ın oğludur. Avrupa ağırlıklı fetihler yaptı. Mohaç Muharebesi‘nde Macaristan Krallığı‘na son verdi. Ölene kadar tahttan inmedi. En uzun hüküm süren padişahtır (46 yıl).[33]
11	II. Selim Sarı		29 Eylül 1566	21 Aralık 1574	8 yıl		I. Süleyman ve Hürrem Haseki Sultan‘ın oğludur. Denizciliğe önem verilerek, Kıbrıs ve Tunus alındı. Sefere çıkmayan ilk padişahtır. Ölene kadar tahttan inmedi.[34]
12	III. Murad Murâd-i Sâlis, Muradî		22 Aralık 1574	16 Ocak 1595	21 yıl		II. Selim ve Afife Nurbanû Valide Sultan‘ın oğludur. Doğu ağırlıklı fetihler sürdü. Ölene kadar tahttan inmedi.[35] Osmanlı en geniş sınırlarına ulaştı.
13	III. Mehmed Mehmed-i Sâlis, Adlî		27 Ocak 1595	20 ya da 21 Aralık 1603	8 yıl		III. Murad ve Safiye Valide Sultan‘ın oğludur. I. Süleyman’dan sonra sefere çıkan ilk padişahtır. Ölene kadar tahttan inmedi.[36]
14	I. Ahmed Ahmed-i Evvel, Bahtî		21 Aralık 1603	22 Kasım 1617	14 yıl		III. Mehmed ve Handan Valide Sultan‘ın oğludur. Zitvatorok Antlaşması ile daha önceden kazanılan diplomatik üstünlük, iki taraf için de eşitlendi. Ölene kadar tahttan inmedi.[37]
15	I. Mustafa Deli		22 Kasım 1617	26 Şubat 1618	96 gün		III. Mehmed ve Halime Valide Sultan‘ın oğludur. Zekâ geriliğinden ötürü genç yeğeni II. Osman lehine tahttan indirildi.[38]
16	II. Osman Genç, Şehit, Farisî		26 Şubat 1618	19 Mayıs 1622	4 yıl		I. Ahmed ve Mâh-Firûze Hatice Valide Sultan‘ın oğludur. 19 Mayıs 1622’deki Yeniçeri isyanında tahttan indirildi. 20 Mayıs 1622’de Sadrazam Kara Davud Paşa tarafından öldürüldü.[39]
–	I. Mustafa		20 Mayıs 1622	10 Eylül 1623	1 yıl		İkinci çıkışı. Yeğeninin öldürülmesinin ardından tahtta geri döndü. Zihnî dengesizliği nedeniyle tahttan indirildi. 20 Ocak 1639’da İstanbul‘daki ölümüne kadar hapsedildi.[38]
17	IV. Murad Bağdat Fâtihi, Sahib-î-Kıran, Murâdî, Gazi		10 Eylül 1623	8 ya da 9 Şubat 1640	17 yıl		I. Ahmed ve Mâh-Peyker Kösem Valide Sultan‘ın oğludur. Doğu ağırlıklı fetihler yapıldı. Ölene kadar tahttan inmedi.[40]
18	İbrahim Girit Fâtihi, Asabî, Şehit		9 Şubat 1640	8 Ağustos 1648	8 yıl		I. Ahmed ve Mâh-Peyker Kösem Valide Sultan‘ın oğludur. Şeyhülislam liderliğinde gerçekleştirilen darbe ile tahttan indirildi. 18 Ağustos 1648’de İstanbul’da isyancıların önderi olan Sadrazam Mevlevî Sofu Mehmed Paşa tarafından boğduruldu.[41]
19	IV. Mehmed Avcı		8 Ağustos 1648	8 Kasım 1687	39 yıl		İbrahim ve Turhan Hatice Valide Sultan‘ın oğludur. İkinci Mohaç Muharebesi‘nde Osmanlı Devleti‘nin uğradığı yenilginin ardından tahttan indirildi. Edirne‘de 6 Ocak 1693’te öldü.[42]
20	II. Süleyman Süleymân-i Sânî, Gazi		8 Kasım 1687	22 Haziran 1691	4 yıl		İbrahim ve Sâliha Dil-Âşûb Valide Sultan‘ın oğludur. Ölene kadar tahttan inmedi.[43]
21	II. Ahmed Ahmed-i Sânî, Gazi		22 Haziran 1691	6 Şubat 1695	4 yıl		İbrahim ve Hatice Mû’azzez Sultan‘ın oğludur. Ölene kadar tahttan inmedi.[44]
22	II. Mustafa Mustafâ-yi Sânî, İkbâlî, Gazi		6 Şubat 1695	22 Ağustos 1703	8 yıl		IV. Mehmed ve Mâh-Pâre Ümmetullah (Emetullah) Râbi’a Gül-Nûş Valide Sultan‘ın oğludur. Karlofça Antlaşması ile Osmanlı ilk defa büyük ölçüde toprak kaybetti (1699). Edirne Vakası olarak anılan Yeniçeri ayaklanması sonucu 22 Ağustos 1703’te tahttan indirildi. 8 Ocak 1704’te İstanbul’da öldü.[45]
23	III. Ahmed Lâle Devri Pâdişâhı, Ahmed-i Sâlis, Necib, Gazi		22 Ağustos 1703	1 ya da 2 Ekim 1730	27 yıl		IV. Mehmed ve Mâh-Pâre Ümmetullah (Emetullah) Râbi’a Gül-Nûş Valide Sultân‘ın oğludur. Lale Devri (1718-1730)’nde ıslâhatlar yaptı. Patrona Halil önderliğinde gerçekleştirilen Yeniçeri isyanıyla tahttan indirildi. 1 Temmuz 1736’da öldü.[46]
24	I. Mahmud Sebkatî, Gazi		2 Ekim 1730	13 Aralık 1754	24 yıl		II. Mustafa ve Saliha Sebkat-î Sultân‘ın oğludur. Ölene kadar tahttan inmedi.[47]
25	III. Osman Osmân-ı Sâlis, Sofu		13 Aralık 1754	29 ya da 30 Ekim 1757	3 yıl		II. Mustafa ve Şeh-Süvar Valide Sultân‘ın oğludur. Ölene kadar tahttan inmedi.[48]
26	III. Mustafa Mustafa-i Sâlis, Cihangir, İlk Yenilikçi, Gazi		30 Ekim 1757	21 Ocak 1774	17 yıl		III. Ahmed ve Emine Mihr-î-Şâh İkinci Kadınefendi‘nin oğludur. Ölene kadar tahttan inmedi.[49]
27	I. Abdülhamid Abdü’l-Hâmîd-i Evvel, Islâhatçı, Gazi		21 Ocak 1774	6 ya da 7 Nisan 1789	15 yıl		III. Ahmed ve Râbi’a Şermi Kadınefendi‘nin oğludur. Ruslara karşı mücadele etti. Ölene kadar tahttan inmedi.[50]
28	III. Selim Selîm-î Sâlis, Bestekâr, İlhamî, Şehit		7 Nisan 1789	29 Mayıs 1807	18 yıl		III. Mustafa ve Mihr-î-Şâh Valide Sultân‘ın oğludur. Çeşitli reformlar yaptı. Nizam-ı Cedid ordusunu kurdu fakat çıkan yeniçeri isyanından ötürü ordu dağıtıldı.[51] Gerçekleştirdiği reformlarına karşı Kabakçı Mustafa önderliğinde tertiplenen Yeniçeri isyanıyla tahttan indirildi. 28 Temmuz 1808’de İstanbul‘da Padişah IV. Mustafa‘nın emriyle katledildi.[52]
29	IV. Mustafa		29 Mayıs 1807	28 Temmuz 1808	1 yıl		I. Abdülhamid ve Nükhetseza Hanımefendi‘nın oğludur. Rusçuk A’yan‘ı Alemdar Mustafa Paşa önderliğinde gerçekleştirilen ayaklanma neticesinde tahttan indirildi. 17 Kasım 1808’de İstanbul’da Padişah II. Mahmud‘un emriyle idam edildi.[53]
30	II. Mahmud Mahmud-u Sânî, İnkılâpçı, Gazi		28 Temmuz 1808	1 Temmuz 1839	31 yıl		I. Abdülhamid ve Nakş-î-Dil Valide Sultan‘ın oğludur. 1826’da Yeniçeri Ocağı‘nı lağvetti. (Vaka-i Hayriye) Ölene kadar tahttan inmedi.[54]
31	Abdülmecid Tanzimâtçı, Gazi		1 Temmuz 1839	25 Haziran 1861	22 yıl		II. Mahmud ve Bezm-î-Âlem Valide Sultan‘ın oğludur. 3 Kasım 1839’da Osmanlı demokratikleşmesinin ilk adımı olan (Gülhane Hatt-ı Şerif-î) Tanzimât Fermânı’nı yayımladı. 18 Şubat 1856’da (Islâhat Hatt-ı Hümâyûn-u) Islâhat Fermânı’nı ilan etmek zorunda bırakıldı. Ölene kadar tahttan inmedi.[55]
32	Abdülaziz Bahtsız, Şehit		25 Haziran 1861	30 Mayıs 1876	15 yıl		II. Mahmud ve Pertav-Nihâl (Pertevniyal) Valide Sultân‘ın oğludur. İlk kez Avrupa’ya seyahat amacıyla gitti. Bakanları tarafından tahttan indirildi. Beş gün sonra (İntihar etti ya da muhtemel bir suikaste kurban gitti.) ölü bulundu.[56]
33	V. Murad Deli		30 Mayıs 1876	31 Ağustos 1876	93 gün		Abdülmecid ve Şevk-Efzâ Valide Sultân‘ın oğludur. Akıl hastalığı nedeniyle tahttan indirildi. 29 Ağustos 1904’te Çırağan Sarayı‘nda öldü.[57] En kısa hüküm süren padişahtır (93 gün).
34	II. Abdülhamid Abdü’l Hamîd-i Sânî, Gazi		31 Ağustos 1876	27 Nisan 1909	33 yıl		Abdülmecid ve Tîr-î-Müjgan Kadınefendi‘nin oğludur. ve daha sonra da Rahîme Piristû Valide Sultan‘ın manevi evladıdır. 23 Kasım 1876’da (Birinci) Meşrûtiyyet‘i tesis ederek anayasa (Kanûn-î Esasî) çıkardı, daha sonra ise 13 Şubat 1878’de askıya aldı. 23 Temmuz 1908’de (İkinci) Meşrûtiyyet‘i yeniden ilan etti. 31 Mart Vakası (13 Nisan 1909) sonrasında tahttan indirildi. Sürgün hayatına başlamak üzere Selanik‘e nakledildi. 1912’de Selanik‘in Yunanistan‘a kaybedilmesiyle 10 Şubat 1918 tarihindeki ölümüne kadar Beylerbeyi Sarayı‘na kapatıldı.[58]
35	V. Mehmed Reşâd		27 Nisan 1909	3 Temmuz 1918	9 yıl		Abdülmecid ve Gül-Cemâl Dördüncü Kadınefendi‘nin oğludur. Osmanlı gücünü yitirdi, Balkanlar, Libya ve Ortadoğu kaybedildi. Ölene kadar Mehmed Talât, İsmail Enver ve Ahmed Cemal paşaların etkisinde olarak tahtta kaldı.[59]
36	VI. Mehmed Vahîdüddîn		4 Temmuz 1918	1 Kasım 1922	4 yıl		Abdülmecid ve Gül-İstü (Gülistan) Münîre Dördüncü Kadınefendi‘nin oğludur. 1 Kasım 1922’de Saltanat lâğvedildi. 17 Kasım 1922’de İstanbul‘dan ayrıldı. 16 Mayıs 1926’da Sanremo, İtalya‘da sürgünde öldü[60]
Osmanlı Halifeliği Türkiye (Cumhuriyeti) Devleti’nin denetiminde varlığını sürdürdü[e] (1922-1924)
–	II. Abdülmecid (Son Osmanlı Halifesi)		18 Kasım 1922	3 Mart 1924	2 yıl	– [c]	I. Abdülaziz ve Hayran-î-Dil Kadınefendi‘nin oğludur.[61] TBMM tarafından halife seçildi. Hilâfet‘in lağvedilmesiyle sürgüne gönderildi.[62] 23 Ağustos 1944’te Paris, Fransa‘da sürgünde öldü[63]